1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer

Иллат

«Мен ичмайман» дейсизми?…

«Мен ичмайман» дейсизми?…

Бугун ёшлар орасига кириб ҳеч ким ичкиликдан фойда топмагани, ичкилик уруш-жанжа…

Read More...

“Арзонига учган”лар айбдорми?…

“Арзонига учган”лар айбдорми?…

 “Арзонига учган”лар айбдорми?

Бугун “Хитой маҳсулоти” деган сўз ҳеч биримизга янгилик эмас. Ва уни негадир икк…

Read More...

Mаданий ҳордиқдаги маданиятсизлик…

Mаданий ҳордиқдаги маданиятсизлик…

Айни чоғларда пойтахтимизнинг номдор санъат саройларида ёзги концерт мавсуми қиз…

Read More...

«Белдан пастки кулги» санъатми?…

«Белдан пастки кулги» санъатми?…

«Кулги умрни узайтиради», «кулгининг соғликка фойдаси катта», «яхши кайфият била…

Read More...

Prev
Next
  • 1
  • 2
  • 3

Муносабатлар

"Саёҳларга" текин маслаҳатлар…

"Саёҳларга" текин маслаҳатлар…

Хорижликлар саёҳат қилишни жуда яхши кўришади. Биз бор будимизни йиғиб тўй қилса…

Read More...

Skype орқали никоҳ, СМС орқали талоқ...…

Skype орқали никоҳ, СМС орқали талоқ...…

АҚШда истиқомат қилаётган Асад Фаҳурий – куёв, Ливаннинг Тир шаҳридан бўлган  Ха…

Read More...

«Сен буюк ялқов бўлиб етишасан!…

«Сен буюк ялқов бўлиб етишасан!…

 Мен хориждагиларнинг яшаш тарзига, улардаги қулайликларга роса ҳавас қиламан. Х…

Read More...

«ЎРМОН ҲАЁТИ»…

«ЎРМОН ҲАЁТИ»…

Бу ҳаммага маълум оддий гап: ўрмонда қайси ҳайвон кучли бўлса, иложининг борича…

Read More...

Prev
Next
  • 1
  • 2
  • 3

Сўнгги фикр

Оила, никоҳ, талоқ (фатволар)

Тушга ўхшаган “муҳаббат” Севиб, севилмоқ...

“Муҳаббат” ҳақидаги гап-сўзлар ҳамма тарафимизни ўраб олган: романлар, қўшиқлар, рекламалар ҳамда реал ҳаётимизда. Ҳаммасидан ёмони Бред Питни ўзича яхши кўриб қолган қизалоқ ва ўз эрини жонидан ортиқ севадиган муслима қиз ҳам: “Мана шу ҳақиқий севги”, деб айтиши мумкин. давоми...

Виртуал дунё ҳақиқий дунёнинг кушандаси

Интернет – ҳам яхши, ҳам ёмон нарсадир: кимдир ўз ҳожатини чиқаради, кимдир эса ундан вақтиҳушлик учун фойдаланади. Сиз ҳақиқий ҳаётдан воз кечиб, аслида йўқ бўлган воқеъликка уни алмаштирмоқчи бўласиз. Ўйлаб кўрингчи: сиз буларнинг эвазига нимага эришасиз?  давоми...

Остонада ўтирма!

Ёшлик чоғларимизда остонада ўтирсак ёки туриб қолсак, катталар: «ҳой бола, остонада ўтирма, ёмон бўлади», деб дашном беришарди.
Сабаби сўралса, «ёмон бўлади, дедикми, ёмон бўлади», деб гапни қисқа қилиб қўя қолишарди. Ёдимда, тоғам билан остонада туриб қўл бериб сўрашмоқчи бўлганимда ҳам, у кишидан: «остонада туриб кўришма, ёмон бўлади», деган жавобни олган эдим. Шунда қизиқувчанлигим тутиб: «нима бўлади ўзи?» деб сўрасам, «одам одамга бўлган меҳри остонада қолиб кетади» деб жавоб берган эди. «Мазкур иримлар ҳақида бир китоб борми, кимдан ўргангансизлар?» деб сўрасам, «буни бизга катталар, яъни ота-оналаримиз ўргатишган», деган жавоб берилган эди.

Шу воқеа менинг ирим-сиримларга жиддий суратда қизиқишимни уйғотиб юборди. Аммо шўровий тузумда тарбия топганим учун, бу ҳолатларни ҳозирдагидек китоблардан ўқиб ўрганиш имконияти топилмади. Худога шукрки, давлатимиз мустақилликка эришди. Мен ҳам талаба бўлдим. Олийгоҳда ўқиб юрган кезларим урф-одатлар ва диний адабиётларга бўлган қизиқишларим асносида бу саволларга жавоб топдим.

Ўрта осиё халқлари Ислом дини келгунича, оташпарастлик динига эътиқод қилишган бўлиб, бу дин вакилларининг урф-одатларига кўра, ажали етиб вафот қилган шахсларнинг жасадлари тоғу тошларга олиб чиқиб қўйилган, гўштлари қарға, қузғунларга ем қилинган экан. Сўнг жасадлардан қолган суякларни «Устихон» деб аталган махсус идишга жойлашган (ҳозир ҳам одамлар орасида суякни «устихон» дейиш шундан қолган) ва уйларининг остонасига кўмишган экан. Оташпарастлар эътиқоди бўйича, агар кимда ким остонада туриб, биров билан қўл бериб сўрашса, «ўлган одам ўлик чақиради», яъни шу оиладан яна бир одам ўлиши мумкин, деб ишонишган. Шундан келиб чиқиб, остонада ўтириш худди бировнинг қабри устида ўтиришдек бўлган.

Ислом дини Ўрта Осиё одамлари орасига кириб келгандан сўнг, бундай бемаъни, остонани қабр қилиш одатлари йўқ бўлиб кетди, лекин халқнинг қон-қонига сингиб кетган ирим-сиримлар ҳали ҳам одамлар орасида. Азизлар, остонада ўтирма, деган буйруқ оҳангидаги ирим ҳам аслида асоссиз, бидъат ва хурофот ишдан ўзга нарса эмас экан.

Муроджон Абдулҳамидов

Фикр билдириш


Ҳимоя коди
Янгилаш

Кўп манзур бўлган мақолалар

Ҳозир сайтимизда 147 та меҳмон бор, сайт аъзолари эса йўқ